นิตยสารรายสะดวก  Regular Articles  ๐๒ สิงหาคม ๒๕๔๘
แดดร่มลมตก ชมนกชมไม้ ตอนเอื้องหมายนา
จันทน์กะพ้อ
...กลีบหยักริ้วพลิ้วขาวบางอย่างแพรไหม มีขึ้น​​อยู่​​ทั่ว​​ไปริมชายป่า เกสรเหมือนเรือน้อยลอยธารา เอื้องหมายนาขึ้น​​​​เป็นกอพอน่าชม จันทน์กะพ้อ...
กลีบหยักริ้วพลิ้วขาวบางอย่างแพรไหม
มีขึ้น​อยู่​ทั่ว​ไปริมชายป่า
เกสรเหมือนเรือน้อยลอยธารา
เอื้องหมายนาขึ้น​​เป็นกอพอน่าชม
จันทน์กะพ้อ

คลิกดูภาพขยาย

ถ่ายภาพจากสวนแสลง จันทบุรี

​เมื่อตอน​เป็นเด็กถามแม่ว่า ดอกสีขาวสวยๆ​นี้​คือดอกอะไร​ แม่บอกว่า "เอื้องหมายนา"
"ชื่อแปลกจัง ทำไมมันจึงชื่อ เอื้องหมายนาล่ะ"
"ไม่รู้เหมือนกัน" แม่ตอบ "ดอกของมัน​จะเวียน​ไปรอบช่อดอก บานวันละดอกๆ​​ไปเรื่อยๆ​ มันคงหานาไม่เจอละมั้ง"



เด็กๆ​​เอาเอื้องหมายนามาเล่น กลีบบางๆ​สีขาว​และช่อดอกสีแดงของมัน​เอา​ไปเล่นหุงข้าวหุงแกง​ได้ ​แต่ในสุดของดอกเอื้องนี้ มีเกสรเล็กๆ​สีเหลือง​ที่โค้งงอดูเหมือนลูกเป็ดหรือดูเหมือนเรือลำน้อย พวกเราจึงมัก​จะ​เอาเกสรของเอื้องหมายนา​ไปลอยน้ำเล่นเสมอ

คลิกดูภาพขยาย

ถ่ายภาพจากสวนแสลง จันทบุรี

ชื่ออื่นๆ​​คือ ชู้ไลบ้อง ซูเลโบ(กระเหรี่ยง-แม่ฮ่องสอน) เอื้องช้าง(นครศรีธรรมราช) เอื้องต้น(ยะลา) เอื้องเพ็ดม้า(ภาคกลาง) เอื้องใหญ่(ภาคใต้)จุยเจียวฮวย(จีน)

เอื้องหมายนา​จะ​เป็นพรรณไม้ลงหัว ลำต้นกลมอุ้มน้ำ โคนต้น​เป็นลำ มีข้อๆ​ ขึ้น​​เป็นกอ มีดอกสีขาวรูปปากแตร กลีบบอบบางขอบหยัก​เป็นคลื่น ออกดอกเวียน​ไปตามช่อดอกสีแดง เกสรตรงกลาง​เป็นสีเหลืองรูปร่างเหมือนนกหรือเป็ด

คลิกดูภาพขยาย


ขยายพันธุ์​โดยการแตกหน่อ​และ​ใช้เมล็ด ชอบขึ้น​บริเวณ​ที่ชุ่มชื้นใต้ต้นไม้ใหญ่ ริมน้ำหรือริมหนองบึงเชิง​เขาทั่วทุกภาคของประเทศ

เอื้องหมายนา ​เป็นดอกไม้​ที่นิยมตัดประดับแจกัน​ทั้งต้น​ที่มีช่อดอก ​เนื่องจาก​ทั้งต้น​และกาบประดับสวยงามแปลกตา นอกจากนี้ยังปลูก​เป็นไม้ประดับอีกด้วย

ในมาเลเซีย อินเดีย ​และฟิลิปปินส์​ใช้หน่ออ่อนใส่แกง ​เป็นผัก เหง้ามีสารชื่อ diosgenin ​ใช้สังเคราะห์สเตอรอยด์ฮอร์โมน น้ำคั้น​เป็นยาระบาย รับประทาน​กับพลู แก้ไอ ใบแก้ไข้ เหง้า​ใช้ต้มน้ำดื่ม ​เพื่อขับปัสสาวะ​ได้

ชื่อสามัญ : Crape Ginger, Malay Ginger
ชื่อวิทยาศาสตร์ : Costus speciosus Smith
วงศ์ : Costaceae

คลิกดูภาพขยาย

ถ่ายภาพจากสวนแสลง จันทบุรี

ข้อมูลเพิ่มเติม

 

F a c t   C a r d
Article ID A-1111 Article's Rate 17 votes
ชื่อเรื่อง แดดร่มลมตก ชมนกชมไม้ ตอนเอื้องหมายนา
ผู้แต่ง จันทน์กะพ้อ
ตีพิมพ์เมื่อ ๐๒ สิงหาคม ๒๕๔๘
ตีพิมพ์ในคอลัมน์ แดดร่มลมตก ชมนกชมไม้
จำนวนผู้เปิดอ่าน ๑๙๕๕ ครั้ง
จำนวนความเห็น ๘ ความเห็น
จำนวนดอกไม้รวม ๕๔
| | | |
เชิญโหวตให้เรตติ้งดอกไม้แก่ข้อเขียนนี้  
R e a d e r ' s   C o m m e n t
ความเห็นที่ ๑ : พญาไฟ [C-5467 ], [61.19.225.226]
เมื่อวันที่ : 02 ส.ค. 2548, 20.21 น.

อ้อ ชื่อเอื้องหมายนานี่เอง เคยเห็นหลายครั้งค่ะ​ ​แต่ก็ไม่ทราบว่าชื่ออะไร​

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๒ : กางเขนดง [C-5479 ], [161.200.255.162]
เมื่อวันที่ : 03 ส.ค. 2548, 18.28 น.

น่า​จะชื่อต้นเกลียวสว่านเน๊อะ คะ​

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๓ : pilgrim [C-5484 ], [158.125.1.111]
เมื่อวันที่ : 04 ส.ค. 2548, 22.32 น.

เคย​ได้ยิน​แต่ชื่อค่ะ​ เพิ่งรู้จักหน้าตา ดอกเอื้องหมายนาวันนี้เอง สวยดีนะคะ​

อันนี้ปลูกหรือขึ้น​เองคะ​

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๔ : Rotjana Geneva [C-5485 ], [212.152.12.248]
เมื่อวันที่ : 04 ส.ค. 2548, 23.25 น.

เข้ามาชมดอกเอื้องด้วยคนค่ะ​ ดีจัง ​ได้​ความรู้ใหม่ ๆ​ จากจันทน์กะพ้ออยู่​เรื่อย ๆ​ เรื่อง​ขนมไทย​ที่เขียนไว้ในเว็บบ้านฅนธรรมดาก็ดีจริง ๆ​ ค่ะ​ ​กำลังว่า​จะเข้า​ไปอ่านอย่างละเอียดอีกที...​.

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๕ : Poceille มาชมดอกไม้ค่ะ [C-5511 ], [202.57.175.134]
เมื่อวันที่ : 07 ส.ค. 2548, 15.28 น.

เห็นกลีบดอกพลิ้วสวยแล้ว​คิดถึงชายกระโปรงของเจ้าหญิงอ่ะค่ะ​ (เพิ่งอ่านนิยายยี่เกฝรั่งของคุณโรสลาเลนจบ ภาพเจ้าหญิงเจ้าชายเลย​ยังฝังสมอง)


ธรรมชาตินี่ฉลาดนัก ออกดอกทีละดอกไล่เรียงกัน​ไป​เพื่อขยายเวลาการผสมพันธุ์ แบบว่าวันนี้ผึ้งติดประชุมไม่ว่าง พรุ่งนี้แวะมาก็มีดอกไม้บานรออยู่​ ฮุฮุฮุ

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๖ : ลุงเปี๊ยก [C-8236 ], [61.47.120.233]
เมื่อวันที่ : 28 มิ.ย. 2549, 14.23 น.

ดอกสวยนี้เคยเห็น​ที่อุทยาน​เขาสก จ.สุราษฏร์ฯครับ​ มองเห็นสวยเตะตา ​แต่ไม่เคยรู้ว่าชื่อเอื้องหมายนา.. ดอกเวียนกันบานน่ารัก ​และนิสัยดีจัง

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๗ : นกน้อย [C-16320 ], [125.25.199.158]
เมื่อวันที่ : 25 ก.ย. 2552, 17.55 น.

​พอดีครูให้ทำโครงงาน​และเห็นต้นเอื้องหมายนาขึ้น​อยู่​จึง​จะทำการสำรวจ​และหา​ความรู้
เกี่ยว​กับเอื้องหมายนาในท้องถิ่นตนเอง​ได้​ความรู้มากเลย​คะ​ขอบคุณคะ​

แจ้งลบข้อความ


ความเห็นที่ ๘ : คนบ้านไคสี [C-17289 ], [125.26.217.10]
เมื่อวันที่ : 03 ส.ค. 2553, 14.28 น.

เอื้องหมายนาเยอะมาก​ที่ จ.หนองคาย​โดยเฉพาะ​ที่ บ้านไคสี อ.บึงกาฬ เวลา​ไป​ที่ทุ่งนา​ที่ไรเห็นแล้ว​ให้​ความรู้สึกสดชื่น

แจ้งลบข้อความ


สั่งให้ระบบส่งเมลแจ้งการเพิ่มเติมความเห็น
 ศาลานกน้อย พร้อมบริการเสมอ และยินดีรับฟังข้อเสนอแนะจากทุกท่าน  ติดต่อเว็บมาสเตอร์ได้ทางคอลัมน์ คุยกับลุงเปี๊ยก หรือทางอีเมลได้ที่ uncle-piak@noknoi.com  พัฒนาระบบ : ธีรพงษ์ สุทธิวราภิรักษ์  โลโกนกน้อย : สุชา สนิทวงศ์  ภาพดอกไม้ในนกแชท : ณัฐพร บุญประภา  ลิขสิทธิ์งานเขียนในนิตยสารรายสะดวก เป็นของผู้เขียนเรื่องนั้น  ข้อความที่โพสบนเว็บไซต์แห่งนี้ เป็นความคิดเห็นส่วนตัวของผู้โพสทั้งสิ้น